Spor yaralanmaları, vücudun tamamının veya bir bölgesinin, normalden fazla bir kuvvetle karşılaşması sonucunda, dayanıklılık sınırlarının aşılmasıyla ortaya çıkan durumları kapsar. Spor yaralanmaları, çocukluk ve ergenlikte görülen tüm yaralanmaların dörtte birini oluşturur. Darbe, düşme, şiddetli kasılmalar gibi spor yaralanmalarının çoğu sadece spor yapanlarda değil, spor yapmayan kişilerde de ortaya çıkabilmektedir
Her spor dalında sporcu yaralanma ile karşılaşmaktadır. Spor yaralanması çeşitlidir. Yaralanma vücudun her bölgesinde meydana gelebilir. Spor yaralanması hem sporcunun geleceği, hem de tıbbi açıdan önemsenmelidir.
Bununla birlikte en sık yaralanmanın görüldüğü spor branşları ise %10 ile futbol, %6 ile güreş, %3 ile hentbol ve boks, %1 ile atletizm ve %0.5 ile kayak olduğu saptanmıştır.
Spor yaralanmalarını doğrudan spor stresine maruz kalarak oluşan primer yaralanmalar ve daha önceden geçirilmiş yaralanma zemininde oluşan sekonder yaralanmalar olarak sınıflandırmak mümkündür. Spor yaralanmaları neticesinde ortaya çıkan strain (muskülotendinöz yapıda oluşan zedelenme), sprain (ligamentlerde değişik derecelerde olabilen zedelenme), subluksasyon, dislokasyon, kas veya tendon rüptürleri, fraktürler, hemartroz, sinovit, tendinit ve bursitler ile aşırı kullanım (overuse) sendromları (kas veya tendona tekrarlayıcı submaksimal aşırı yüklenme ve/veya sürtünme kuvvetleri ile oluşan zedelenmeler) sıklıkla karşılaşılan problemlerdir.
Sporcu için rehabilitasyonda 2 temel amacımız vardır :
1- Maksimum performansa ulaştırmak;
2- Yeni bir yaralanma riskini minimale indirmek için gerekli olan esneklik, kuvvet ve enduransı içeren en mükemmel fiziksel uygunluk seviyesine getirmek için yeniden antrenman ve egzersiz programı oluşturmak.
Bunlar içinse rehabilitasyon sürecini 4 faza ayırmak mümkündür:
FAZ I. İnflamatuar Cevabın Konrolü
FAZ II. Ağrının Kontrolü
FAZ III. Eklem Hareket Alanının ve Yumuşak Doku Esnekliğinin Kazandırılması
FAZ IV. Kas Kuvveti ve Enduransın Geliştirilmesi
Bu süreçte rehabilitasyonda şu protokollerden yardım alırız:
-Eklem mobilizasyonu
-Terapatik egzersizler
-Germe egzersizleri
-EHA egzersizleri
-Plyometrik aktiviteler
-PNF tekniği
-Direnç eğitimi
-Sıcak/ buz ajanları
-Su içi egzersizler
-Koşma aktvitesine hazırlık ve geçiş
-Koordinasyon, denge ve proprioseptif eğitim